>> ข้อมูลทั่วไป
<<
พังงา
เป็นจังหวัดที่มีภูมิประเทศส่วนใหญ่เป็นป่าเขา มีพื้นที่
4,170.895 ตารางกิโลเมตร อยู่ห่างจากกรุงเทพฯ ประมาณ 788
กิโลเมตร ชื่อของจังหวัดพังงานั้นเดิมน่าจะเรียกว่า เมืองภูงา
ตามชื่อเขางา หรือเขาพังงา ซึ่งอยู่ในตัวเมืองพังงาในปัจจุบัน
เมื่อตั้งเมืองขึ้นจึงเรียกกันว่า เมืองภูงา
เมืองภูงานี้อาจจะตั้งชื่อให้คล้องจองเป็นคู่กับเมืองภูเก็ตมาแต่เดิมก็ได้
แต่เหตุที่เมืองภูงากลายเป็นเมืองพังงานั้น
สันนิษฐานว่าน่าจะมาจากเมืองภูงาเป็นเมืองที่มีแร่อุดมสมบูรณ์จึงมีฝรั่งมาติดต่อซื้อขายแร่ดีบุกกันมาก
และฝรั่งเหล่านี้คงจะออกเสียงเมืองภูงาเป็นเมือง พังงา
เพราะแต่เดิมฝรั่งเขียนเมืองภูงาว่า PHUNGA
หรือ PUNGA ซึ่งอาจอ่านว่า ภูงา
หรือจะอ่านว่า พังงา หรือ พังกา ก็ได้
>>
ประวัติศาสตร์เมืองพังงา <<
จากพงศาวดารปรากฏว่าก่อนสมัยกรุงรัตนโกสินทร์นั้น
เมืองพังงาเป็นเมืองแขวงขึ้นอยู่กับเมืองตะกั่วป่า
จนกระทั่งถึงสมัยรัชกาลที่ 1
แห่งกรุงรัตนโกสินทร์จึงได้ยกฐานะขึ้นเป็นเมืองเทียบเท่าเมืองตะกั่วป่า
เมืองตะกั่วทุ่ง
และโอนเมืองจากฝ่ายกรมท่ามาขึ้นเป็นฝ่ายกลาโหมตั้งแต่นั้นมา
ต่อมาสมัยรัชกาลที่ 3 ทรงมีพระราชดำริที่จะปรับปรุงบูรณะหัวเมืองชายฝั่งตะวันตกที่ถูกพม่าตี
จึงได้แต่งตั้งข้าราชการมาเป็นเจ้าเมืองและ
ให้ขึ้นตรงต่อกรุงเทพฯ โดยแต่งตั้งให้พระยาบริรักษ์ภูธร (แสง ณ
นคร) เป็นเจ้าเมืองพังงาคนแรกในปี 2383
ต่อมาเมืองตะกั่วทุ่งถูกยุบเป็นอำเภอขึ้นกับเมืองพังงา
ครั้นถึงสมัยรัชกาลที่ 7 เกิดภาวะเศรษฐกิจตกต่ำ
ที่ประชุมเทศาภิบาลมณฑลภูเก็ตจึงมีมติให้ยุบเมืองตะกั่วป่าขึ้นกับจังหวัดพังงาด้วย
ตั้งแต่ พ.ศ. 2474 เป็นต้นมา
แรกเริ่มที่ตั้งเป็นเมืองนั้นสถานที่ราชการอยู่ที่บ้านชายค่าย
ต่อมา พ.ศ. 2473
จึงได้มาสร้างศาลากลางจังหวัดขึ้นที่บ้านท้ายช้าง ครั้น พ.ศ.
2515
จึงได้สร้างศาลากลางหลังใหม่ขึ้นบริเวณหน้าถ้ำพุงช้างจนถึงปัจจุบัน
>> อาณาเขต
<<
ทิศเหนือ ติดต่อกับจังหวัดระนอง
และจังหวัดสุราษฎร์ธานี
ทิศใต้ ติดต่อกับจังหวัดภูเก็ต
และทะเลอันดามัน
ทิศตะวันออก
ติดต่อกับจังหวัดสุราษฎร์ธานี และจังหวัดกระบี่
ทิศตะวันตก
ติดกับทะเลอันดามัน
จังหวัดพังงาแบ่งการปกครองออกเป็น 8 อำเภอ คือ อำเภอเมือง
อำเภอคุระบุรี อำเภอทับปุด อำเภอกะปง
อำเภอตะกั่วทุ่ง อำเภอตะกั่วป่า อำเภอท้ายเหมือง และอำเภอเกาะยาว
|